Leiding ontvangen

 

Indiensttreding
Na een of meerdere snuffelrondes wordt bij indiensttreding van medewerkers een arbeidscontract opgesteld. Daarin worden alle formele rechten en plichten opgenomen van zowel de werknemer als de werkgever. En krijgt de medewerker het afgesproken loon in ruil voor het leveren van arbeid, onder leiding van de werkgever. De werkgever “koopt” als het ware het product arbeid. En iedereen gaat aan de slag. Maar dan?

Producten of machines worden doorgaans goed onderhouden. Omdat ze slijten als ze gebruikt worden. Ook lezen we de gebruiksaanwijzingen goed. Ze kunnen immers kapot gaan bij ondeskundig gebruik. Maar hoe zit dat nu met de mens? Mensen kunnen ook uitvallen of minder gaan presteren. Door arbeidsongeschiktheid bijvoorbeeld. Dat is goed zichtbaar voor de organisatie.

Vaak echter spelen er minder zichtbare en grijpbare factoren een rol. Er is dan iets aan de hand, waar je als bedrijf niet goed de vinger achter krijgt. De medewerker presteert niet (meer) optimaal, gedraagt zich anders, of er is spanning gekomen in de arbeidsrelatie. De medewerker kan daar zelf ook last van ondervinden. Ze ‘verzuren’ en hebben minder plezier.


Het psychologisch contract
Naast het arbeidscontract bestaat het psychologisch contract. Dit is de psychologische relatie tussen werknemer en werkgever. Verwachtingen die men van elkaar heeft bij het aangaan van de arbeidsrelatie. Deze verwachtingen zijn vaak impliciet en worden niet concreet uitgesproken. En kunnen per medewerker verschillen. Zo hebben hoog opgeleiden andere verwachtingen dan lager opgeleiden. Verwachtingen kunnen bijvoorbeeld betrekking hebben op: salaris, leer- en ontwikkelingsmogelijkheden, waardering, aandacht en de manier van samenwerken. Of de mogelijkheid om de arbeid te combineren met de thuissituatie, zorgtaken of vrijetijdsactiviteiten. Vaak speelt ‘rechtvaardigheid’ een rol: het beeld over de bijdrage die men levert aan de organisatie en wat men daar voor terugkrijgt. Ook spelen de eigen waarden en normen een grote rol.

Een verbroken psychologisch contract kan leiden tot ongewenst gedrag omdat de werknemer niet krijgt wat hij verwacht. Dat kan leiden tot: verzuim, te laat komen, minder inzet en betrokkenheid, stellen van onredelijke eisen, etc.